Dagritme

cultureel bepaald gezondheidsprobleem

Henk 50 schreef over slaapproblemen en Bertjens startte er een interessante discussie over.

Het lijkt of iedereen moeite moet doen om op voorgeschreven tijden te slapen en wakker te worden. Is het gangbare dagritme dan wel zo gezond?

Boeren hadden vroeger meestal een gemengd bedrijf. Ze moesten vroeg op om de dieren te voeren. Daarna aten ze pas zelf. Het was gebruikelijk om in de middag nog te gaan slapen en daarna moest er weer gewerkt. In de avond, als de dieren verzorgd waren en de klussen gedaan, werd er weer gegeten en dan naar bed. Maar als dat nodig was werd in de nacht doorgewerkt om de oogst op tijd binnen te halen. Om bij het lammeren en kalveren te zijn. Het dagritme werd bepaald door het boerenbedrijf. Wat er in het bedrijf moest gebeuren werd bepaald door de seizoenen en het weer, door de behoeften van de dieren.

Met de intrede van de industrialisatie moesten arbeiders zich aanpassen aan het ritme van het nieuwe type van bedrijf. De stoommachines werden opgestart, de fluit ging en dan moest iedereen op zijn werkplek zijn. Na vele uren werk was er nauwelijks tijd om te eten en te slapen en vroeg in de ochtend moesten de arbeiders weer aan het werk.

Bij de start van de industrialisatie gold in Nederland nog oude wetgeving van Karel de Grote, die verplichtte te zorgen voor huisvesting van personeel. Naarmate de industrialisatie doorzette werd die kostbare verplichting afgeschaft en vervangen door de landloperswetten. Nu moest personeel zelf zorgen ergens gehuisvest te zijn. Dakloos zijn werd crimineel. Landlopers werden opgepakt en in werkhuizen gevangen gehouden. Het was goedkoop personeel dat het nieuwe dagritme van de industriële maatschappij kreeg opgedrongen. Men noemde dat opvoeden.

Die vaste uren voor elke dag in elk seizoen zorgden ervoor dat de arbeiders in de winter geen daglicht meer zagen. Tegenwoordig is uit medisch-biologisch onderzoek bekend dat het zien van daglicht grote invloed heeft op het slaap en waak ritme van een mens. De winter heeft kortere dagen en langere nachten. Het bioritme van mens en dier past zich aan, zodat je in de ochtend nog niet goed op gang komt in het donker en in de middag al slaperig wordt als het gaat schemeren.

Het natuurlijke dagritme wordt voor de meeste mensen flink verstoord. Het kunstmatige ritme is niet afgestemd op de mens en niet op de seizoenen. De invoering van zomer en wintertijd heeft dat niet verbeterd. In het jaargetijde dat het afgedwongen dagritme meer synchroon zou gaan lopen met het natuurlijk dagritme wordt de klok verzet zodat nog langere tijd in het donker de files van start gaan om allemaal tegelijk op de voorgeschreven tijd te gaan werken.

Met het natuurlijke verloop van dagritme van mensen in verschillende leeftijden wordt helemaal geen rekening gehouden. Slaap onderzoek toonde aan dat jong volwassen mensen langer in de avond wakker blijven en later in de ochtend wakker worden, doordat hun biologische klok dat zo regelt. Een onderzoeker die dat als zoveelste concludeerde, adviseerde daar vooral niet aan toe te geven. Op de middelbare school leeftijd moest vroeg begonnen om dat natuurlijke patroon zo snel mogelijk te doorbreken.

De mens wordt gedwongen halfslapend aan het verkeer deel te nemen, waardoor veel ongelukken worden veroorzaakt. Iedereen moet tegelijk op weg naar werk en school, omdat het oude fabrieksritme dat nog steeds voorschrijft. Allemaal tegelijk in de file staan is waanzin. Iedereen een onnatuurlijk ritme voorschrijven is wreed.

Ik ken iemand die met gecompliceerde botbreuken het ziekenhuis in kwam en daar niet zo heel deskundig werd gerepareerd. Daarna revalidatie om zich thuis weer een beetje te kunnen redden. Het aantal dagen revalidatie lag onafhankelijk van de mankementen van te voren vast. Toevallig op het maximum dat volgens de verzekering wordt vergoed. De revalidatie instelling had een aantal doelen geformuleerd en één daarvan was dat de te revalideren personen moesten leren een vast dagritme aan te houden. Waak en slaaptijden werden strikt gehandhaafd ondanks de sufmakende pijnstillers die actief functioneren ernstig belemmerden. Eettijden werden bepaald door de werkuren van het personeel. Drie maaltijden per dag. In de kleine uurtjes wakker worden voor een boterham. Wakker blijven en in de middag warm eten. Een boterham om 16 uur zodat het personeel om 17 uur in de middag klaar was en naar huis kon. Daarna iedereen naar bed, omdat er nog weinig personeel aanwezig was. De klanten van de instelling mochten hun eigen dagritme niet aanhouden en kregen last van slaapproblemen, wat met pillen werd opgelost.

Het is bijna religie geworden om ongeacht leeftijd en seizoen op vaste tijden te slapen en te waken, ook als werk niet meer hoeft nadat je al die jaren van dwang hebt overleefd en nu vrij bent je eigen dagindeling te kiezen. Slaapproblemen kunnen veroorzaakt worden door lichamelijke ongemakken, maar vaak worden die problemen veroorzaakt door een onnatuurlijk dagritme. Geef toe aan wat je lichaam nodig heeft. Accepteer dat je in de zomer vroeger wakker wordt. Dat jouw leeftijd zorgt voor een ander ritme dan van mensen met andere leeftijden. Dan zullen je slaapproblemen verdwijnen.

Zelf gebruik ik geen boek of TV als slaapmiddel. Maar ik weet dat ik van TV kijken meestal slaperig wordt. Dat ik na warm eten slaperig wordt. Dat ik van de ochtendzon wakker wordt en van de schemering slaperig wordt. Daarom probeer ik niet om nog te blijven slapen als ik vroeg wakker ben. Daarom heb ik geen TV in de woonkamer maar in de slaapkamer. In de avond neem ik geen koffie meer, zodat ik niet voor het slapen gaan wakkerder wordt. Vitamine D3 is om dezelfde reden iets om na het wakker worden te nemen. Magnesium, wat ik tijdelijk moet nemen voor spierherstel na een blessure, neem ik in de avond. Want dat maakt slaperig. Vroeger deed ik in de avond nog heel veel. Nu ga ik kort na het avond eten in bed TV of computer kijken, nog wat lezen en schrijven. Als ik dan slaperig ben hoef ik niet eerst wakker te worden om naar bed te gaan. Ik kan direct gaan slapen. En ik slaap tot ik vanzelf, zonder wekker, weer wakker wordt.

Ik heb geen slaapprobleem, omdat ik niet gedwongen wordt op de klok te leven.

Auteur: Vlierbloesem

Vlierbloesem is een pseudoniem, gekozen omdat de vlier bloeide op de dag dat ik het blog account opende. Als die naam door de overheid is gekoppeld aan het identiteitsnummer van een Nederlandse burger, dan is dat iemand anders.

7 gedachten over “Dagritme”

  1. Wat een boeiende bijdrage. Ik herken er veel in. Achteraf bedenk ik bijvoorbeeld dat het altijd ‘vroeg’ naar mijn werk moeten (wat is vroeg: trein van half acht) helemaal niet bij mij paste. Sinds ik met pensioen ben en rustiger op kan starten slaap ik ook veel beter (met af en toe een uitzondering).
    Ik trek mijn pyjama aan, poets mijn tanden, ga bedklaar op de bank een treinenfilm zitten kijken en binnen vijf minuten ben ik slaperig genoeg om slaapwandelend naar bed te gaan…
    De wekker staat zelden aan, ik word automatisch rond half acht wakker.

    Like

  2. Er werd al vaker gekeken naar een andere manier van werktijden beheersen, mondjesmaat lukt het ook maar lang niet voldoende.
    De gedwongen werktijden waren niet ideaal, vooral de ploegendiensten waren berucht, ik weet het van mijn vader. Toch hield hij van regelmaat en voelde zich daar het beste bij: stoppen met ploegendienst en op vaste tijden werken. Er is aan te wennen, gedwongen weliswaar maar het kan. Ook bij opa (boer) was een strak werkschema dus ritme.
    Regelmaat is een van de drie R’s en zodoende wordt het van belang voor gezondheid, dat geldt in ieder geval voor kinderen.

    Geliked door 1 persoon

    1. De allerkleinsten verstoren jouw volwassen dag-nacht ritme, omdat zij een ander ritme hebben, waaraan je dan wel wil en moet voldoen.
      Mensen die in wisselende ploegendiensten werken krijgen vaak problemen met hart, bloeddruk, immuunsysteem. Iedereen heeft een natuurlijk ritme, dat met de leeftijd schuift. Bedrijven hebben een ritme afhankelijk van productieproces. Dat is maar zelden optimaal op elkaar afgestemd.

      Geliked door 1 persoon

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s