Wasmachine

nieuw of tweedehands kopen?

Veel wasmachines hebben een glazen oog.

Tegenwoordig is dat meestal transparante kunststof. Die dingen willen nog wel eens door de ruimte waar ze staan aan de wandel gaan. Daarom zijn ze meestal verzwaard met een blok beton.

Ik heb al heel wat klachten gehoord over wasmachines. Soms omdat het ding niet meer goed schoon wast, flink lawaai maakt bij centrifugeren, of is gaan lekken, niet meer verwarmt, uitgelopen lagers heeft, kapotte deurrubbers, haperende programmaklok.

Die problemen heb ik met met mijn eigen wasmachine nooit, maar ik had dan ook altijd een ander type.

Bovenlader

In de tuin van mijn eerste woning stond een oude Wasco wasmachine van het type bovenlader met een roervin in de bodem. Amerikanen gebruiken nog altijd machines van dat type, maar dan de moderne versie met verwarming. Dat had dat oude ding niet. Het enige wat het kon, was het sop met wasgoed in beweging brengen. Je gooide de was erin en heet sop. Deksel erop en dan moest de machine aangezet, zodat de vin in het midden van de kuip in beweging werd gezet. Dat was althans de bedoeling, maar ik heb het nooit durven gebruiken.

De elektra kabel was beschadigd. Je kon de kale metaaldraden zien. Tegenwoordig zou ik een nieuw snoer gemonteerd hebben of het slechte stuk er tussenuit gehaald. Indertijd had ik nog geen ervaring met elektra. Maar ook een goed werkend apparaat van dat type is lastiger in gebruik dan een moderne wasmachine, omdat je met heet water heen en weer moet sjouwen.

AEG Turnamat SL

De eerste wasmachine die ik kocht was een AEG Turnamat SL. Ook een bovenlader, maar deze verwarmde het water wel zelf en had veel automatische programma´s. De temperatuur werd per programma automatisch ingesteld tussen 30°C en 95°C . De manier waarop de was werd bewogen varieerde van voorzichtig schommelen tot flink door elkaar husselen door de wastrommel linksom en rechtsom te draaien. Met een draaiknop kon het type wasgoed ingesteld, dan zeep in het zeepbakje gooien en wasgoed in de trommel. Afsluiten en draaien maar. Als alles gewassen en gespoeld was, dan moest het schone wasgoed uit de kuip gepakt en in de geïntegreerde centrifuge gedaan.

Dat lijkt lastig, maar ik heb dat nooit een probleem gevonden. Het voordeel is, dat de centrifuge van deze machine sneller draait en daardoor beter droog centrifugeert dan wat de wasmachines met een glazen oog doen. Bovendien slijt de as van de wastrommel niet zo snel, omdat die twee bevestigingspunten heeft en zo beter in balans in de kuip hangt. Die trommel kan bovendien makkelijk uit de kuip getild, als er iets in de machine gaat rondzwerven.

Na veel wasbeurten zullen pluizen en zand onderin de kuip van elke wasmachine verzameld zijn. Bij deze machine is dat geen probleem. Dan til ik de trommel er met gemak uit, haal de troep onderin weg met een waterstofzuiger en de machine werkt weer als nieuw. Zelf maak ik zo ongeveer eens per jaar de kuip schoon met een afwasborstel, maar door regelmatig gebruik van soda en azijn is dat niet eens echt noodzakelijk.

Na 10 jaar gebruik

Tien jaar later werkte de machine nog steeds goed en veel beter dan de vele gangbare wasmachines die anderen in die tijd versleten. Duurzaamheid viel bij vergelijking aanzienlijk beter uit. Helaas was de relatie die ik toen had minder duurzaam. Ik moest mijn huis ontvluchten en de inmiddels 10 jaar oude wasmachine achterlaten.

AEG Automat

In mijn nieuwe woning had ik natuurlijk weer een wasmachine nodig. Ik kreeg een elektrisch veilige AEG wasmachine cadeau van het ouderwetse type, waar heet water in gegooid moet worden. Lastig en niet ongevaarlijk, dat gesjouw met heet water. Met een ingebouwd wekkertje kon de tijdsduur ingesteld en dat was het enige automatische aan deze machine.

AEG Turnamat S

Zo snel ik kon verving ik die machine door een AEG Turnamat. Dit keer was het de goedkopere uitvoering, die niet met 1 keuzeknop werd ingesteld op voorgeprogrammeerde wasmethoden. Toch vond ik deze uitvoering beter. De nieuwe machine had 3 knoppen. Tot mijn genoegen kon met combinaties van die knoppen elk wasprogramma gekozen dat ook de duurdere versie had, maar bovendien een bijna oneindig aantal programma´s naar eigen idee ingesteld. De was temperatuur kon tussen 30°C en 95°C gekozen, maar ook wassen met koud onverwarmd water werd met deze machine mogelijk.

Een later model Turnamat met draaiknoppen en drukknoppen

Instellingen van vooraf bedachte wasprogramma´s waren te lezen in het deksel. Omdat bij de productie van mijn machine de sticker met die tekst een beetje is verschoven, kreeg ik op de machine van 1350 gulden een kleine korting. Het was geen goedkope machine, maar gezien de korte levensduur van goedkopere wasmachines destijds toch een verstandige aankoop.

Na 30 jaar gebruik was één van de drie draaiknoppen versleten. Nieuw was dit type wasmachine niet meer te koop. Buurman ging het repareren en gaf mij de Turnamat die ik hem een paar jaar eerder had gegeven toen zijn oog machine kapot was. Destijds kocht ik die voor 40 euro tweede hands.

Deze Turnamat is jaren jonger dan die van mij.

AEG Turnamat SE

De tweedehands gekochte machine was weer een Turnamat bovenlader, dit keer een model met ECO programma´s. Als reclame heeft het vast wel gewerkt, maar omdat ook bij deze machine alles zelf ingesteld wordt met 3 knoppen, is er feitelijk weinig verschil met de vorige die geen ÖKO was. Hoe oud deze machine was bij aankoop, is mij niet bekend. Het is de machine die ik nog steeds gebruik.

Vriendenmachine

Buurman en ik gebruikten wel vaker elkaars apparaten om niet meteen voor het blok te staan als er iets kapot gaat. Zo heb je de tijd om te repareren of op je gemak een vervangend apparaat te zoeken. Buurman zag kans de versleten draaiknop te vervangen en bleef mijn Turnamat-S na reparatie zelf gebruiken. Die machine deed het daarna alweer heel wat jaren zonder probleem.

Levensduur

Mijn eerste nieuw gekochte Turnamat SL heb ik na 10 jaar gebruik in goede werkende conditie achtergelaten. Van mijn tweede nieuw gekochte Turnamat S was een plastic draaiknop na ruim 30 jaar versleten, die werd vervangen. Daarna heeft de machine nog vele jaren gedraaid, totdat hij na de dood van buurman met de hele inboedel door de verhuurder in een container werd gesmeten. De nog goed werkende machine was op dat moment meer dan 40 jaar oud. Mijn tweedehands gekochte Turnamat SE is inmiddels waarschijnlijk ook al 40 jaar oud.

Die Turnamat machines lijken een bijna onbeperkte levensduur te hebben. Zolang er onderdelen te koop waren kon elke machine gerepareerd. Het binnenwerk is vrij overzichtelijk, waardoor een beetje handige mensen een mankement vaak zelf kunnen verhelpen. Inmiddels zijn de machines en de onderdelen niet meer nieuw te koop. Tweedehands is alles nog wel te vinden.

Onderhoud

Ik gebruik soda en schoonmaakazijn, maar ook gewoon wasmiddel in de wasmachine. Een schepje soda bij de witte was houdt de machine schoon en naspoelen met azijn lost kalk en zeepresten op. De was wordt beter schoon en zacht, de machine vervuilt niet. Zand en troep die onderin de kuip achterblijft verwijder ik ongeveer eens per jaar met een waterstofzuiger. Soms kom ik een onverwacht probleem tegen, maar meestal kan ik dat zelf oplossen. De wastrommel kan er met gemak uit getild, zodat de lege kuip toegankelijk is. De sensoren zijn dan te zien. Kalkaanslag kan ervoor zorgen dat die niet goed reageren, maar dat is te voorkomen door ze met schoonmaakazijn en een afwasborstel schoon te houden.

Nieuw of tweedehands?

De moderne Europese wasmachines zijn duur, maar dat is niet voor iedereen een probleem. Ze heten energiezuinig te zijn. Veel gehoorde klacht is, dat daarin alles 2x moet gewassen om het echt schoon te krijgen. Door altijd op lage temperaturen te wassen zou in die machines “vetluis” ontstaan die wordt verwijderd door regelmatig een lege machine op hoge temperaturen te laten draaien. De rubbers vervuilen en slijten. In de kuip gaat zich troep ophopen. Lagers van machines met een oog slijten snel. De trommel wordt maar aan één kant ondersteund en de zwaartekracht eist zijn tol. Een tweedehands wasmachine met deurtje zal niet lang meegaan.

Bovenlader

De bovenlader heeft geen vuil wordende rubbers. De trommel wordt voor en achter ondersteund in de kuip en raakt daardoor niet uit balans, zoals de machines met een deurtje aan de voorkant. De trommel kan eruit getild om pluizen uit de kuip weg te pakken. De kuip zelf kan gemakkelijk schoongemaakt met een afwasborstel. Nieuwe Turnamat machines zijn niet meer te koop.

Een 2e hands bovenlader, AEG Turnamat of één van de vele klonen die jaren geleden zijn gemaakt, is niet alleen in aanschaf goedkoper dan een nieuwe machine. Ook in gebruik kan de machine zuinig zijn. De temperatuur kan vrij variëren van 0 tot 95 °C. De gebruiker bepaalt dus zelf welke temperatuur wordt gebruikt bij welk programma. Tijdens een was met handdoeken, witte T-shirts en katoenen lakens op 95 °C lossen achtergebleven zeep en vetresten vanzelf op en blijft de machine schoon. Ook is geen monteur nodig om iets dat tussen kuip en trommel is geraakt te verwijderen. Dat is makkelijk zelf te doen.

Voor erg vuile was kan een extra voorwas gekozen, dan laten inweken in de machine en laten staan zolang als nodig is. Daarna kan een volledige wasbeurt volgen. Ook zonder voorwas alleen de hoofdwas draaien is mogelijk. Door combinatie van de 3 verschillende instelknoppen kan voor elke was de eigen voorkeur ingesteld, zonder te zijn gebonden aan wat in de fabriek van te voren werd bedacht.

De Turnamat bovenlader is onder vele merknamen in enkele varianten verkocht. Deze gebruiksaanwijzingen die ik kon vinden blijken feitelijk maar voor één model te zijn. De betekenis van de knop instellingen is bij diverse modellen verschillend, maar dat is geen probleem. Aan de binnenkant van de klep boven het was gedeelte staan alle knop instellingen schematisch weergegeven.

De machine heeft een klep die het wasgedeelte afdekt en een klep die het centrifuge gedeelte afdekt. Bij de eerste modellen waren de kleppen van geverfd staal, dat na vele jaren ging roesten. Later werden de kleppen voorzien van een kunststof onderzijde, waardoor de metalen bovenkant niet altijd nat bleef en roest geen probleem was. Het meest duurzaam is de uitvoering met roestvrij stalen bovenkleppen.

Mooi zag mijn huidige machine er bij tweedehands aankoop al niet uit, maar inruilen voor een moderne volautomatische machine wil ik nog steeds niet.

Hier nog een oud reclamefilmpje voor de AEG Turnamat.

En hier is het binnenwerk te zien:

Auteur: Vlierbloesem

Vlierbloesem is een pseudoniem, gekozen omdat de vlier bloeide op de dag dat ik het blog account opende. Als die naam door de overheid is gekoppeld aan het identiteitsnummer van een Nederlandse burger, dan is dat iemand anders.

10 gedachten over “Wasmachine”

  1. Sinds een jaar of 16 heb ik een goedkope EDY voorlader. (Was destijds 350 euro en daarop kreeg ik 50 euro korting). Een jaar of 8 geleden heb ik de pomp vernieuwd. Was goed goed te doen, en de pomp kostte me 30 euro. Wast goed is energie zuinig door weinig water te gebruiken. Heb je dan ook minder stroom voor het verwarmen nodig. Ik was als ik een trommel vol heb, dus niet op vaste dagen. Natuurlijk niet te vol. Doe het meeste op 60 graden. En hang het aan de lijn. Maak het apparaat eigenlijk nooit schoon. Van binnen blijft ie glimmen.

    Voor die tijd had ik een georven Zanker bovenlader. In de winter vond ik dat een ramp, de koude was overhevelen in de centrifuge. Mijn washok met waslijnen is onverwarmd.

    Geliked door 1 persoon

    1. Zanker heeft indertijd een aantal modellen uitgebracht die precies gelijk waren aan die AEG bovenladers. Het natte wasgoed overdoen naar de centrifuge vinden veel mensen wel een bezwaar. Ik heb er zelf geen probleem mee. Technisch is het voordeel van die Turnamat de stabiele tweepunts ophanging van de wastrommel en het overbodig zijn van deurrubbers.

      Natuurlijk kan een goedkope wasmachine goed zijn. Maar ik heb gezien hoeveel goedkope wasmachines van allerlei merken mijn moeder versleet. Ik zie ook hoe vaak buren nieuwe wasmachines moeten kopen. Vergeleken daarmee was mijn dure nieuw gekochte Turnamat veel goedkoper. En voor die tweedehands gekochte Turnamat valt de aanschafprijs natuurlijk helemaal in het niet. Die Turnamat machines zijn nu alleen nog tweedehands te koop. Voor een paar tientjes en zelfs gratis worden ze aangeboden. Ook buurman versleet van die oog machines, maar nadat ik hem die tweedehands Turnamat cadeau gaf heeft hij nooit meer een andere hoeven kopen.

      Energiezuinig wassen is een keuze. Misschien was dat niet mogelijk met oudere oog machines. De moderne oog machines hebben wel energiezuinige programma´s. Maar ook met de oudste Turnamat die ik heb gebruikt kon energiezuinig gewassen. Hoge en lage temperaturen en onverwarmd wassen kan traploos ingesteld. Hoge en lage waterstand was een instellingskeuze. Landurig was programma of kortdurend wasje kon ingesteld. Alle zuinige opties waren er al vóórdat die bij de moderne volautomaat wasmachines aanwezig waren.

      Ik was meestal op 30°C, soms met onverwarmd water en soms op 95°C. De tussenliggende temperaturen zijn traploos instelbaar en gebruik ik ook, afhankelijk van de soorten wasgoed en hoe vuil het is. De wasmachine blijft er schoon uitzien zolang ik de goede wasmiddelen gebruik en azijn als naspoel middel om zeepresten op te lossen. Wasverzachter gebruik ik alleen nog als ik leer was. Wasverzachter geeft een vettige aanslag. Na een kookwas is dat weer weg.

      Er komt wel zand onderin de kuip, waarvan verder niks te zien is zolang de trommel er nog in zit. Dat haal ik ongeveer eens per jaar weg. Een papieren zakdoekje kan na een aantal keren meewassen de verstopping geven die ik laatst had. Dat kan met elke machine gebeuren en dan is het een voordeel als de wastrommel er makkelijk uit gehaald kan worden zodat de bodem van de kuip vrij bereikbaar is.

      Wie een beetje handig is kan zelf een pomp vervangen en nog heel veel andere reparaties zelf uitvoeren. Je moet het willen doen en niet bang zijn voor een klusje. Ik repareer het liefst buiten, omdat een beetje water morsen dan geen probleem is en buitenlicht beter zicht geeft. Waarschijnlijk had ik buiten direct gezien dat het probleem werd veroorzaakt door een opgelost papieren zakdoekje. Maar op dit moment vond ik het beter het binnen te doen, vanwege gezeur met de verhuurder.

      Like

      1. Ik ben alleengaand en dan was je minder vaak. Heb dus ook geen grote trommel nodig. Heb destijds wel opgelet dat de trommel volledig RVS was en dat er geen kunstof ingeschroefde randen waren voor het keren van de was. De programmaklok en een hoge centrifugeersnelheid interesseerden me dan weer totaal niet. Het lage waterverbruik zit vooral in de ruimte onder de trommel. Bij de oude machines stond daar erg veel water en dat vreet energie aangezien er ook slechte isolatie in zat. M’n huidige wasmachine verbruikt nog de helft aan water en elektriciteit vergeleken met die oude Zanker. Ik was overigens ook nog regelmatig op de hand. Heb daar een prima RVS goot’steen’ voor die lang warm blijft. Itt tot de wasmachine keer ik tijdens dat handwassen de kleren een paar keer binnenstebuiten en wring ik. Daarna doe ik alleen de centrifugeronde in de wasmachine. M’n gootsteen biedt ruimte aan een paar broeken met een paar poloshirts. In de gootsteen verbuik ik relatief meer water, maar veel minder stroom en ik ben binnen 10 minuten klaar. Mijn energiebesparende wasmachine wacht 2 uur langer tot het schoon is. 😉 Aan een droger of wasverzachters ben ik nooit begonnen. Wasverzachters of te geparfumeerd waspoeder gaat slecht samen met hooikoorts.

        Geliked door 1 persoon

        1. Jij hebt dus ook de machine goed geselecteerd op jouw behoeften. Wat handwas betreft ben ik slecht voorzien. In de keuken een klein enkel wasbakje en in de badkamer een kleine wastafel. Soms gebruik ik de wasmachine voor handwas: De trommel eruit tillen, dan blijft er een flinke kuip beschikbaar. Als ik de machine op pompen zet kan ik de afvoerslang gebruiken om het wasgoed met een krachtige waterstraal te bewerken. Dat gebruik ik om een deurmat schoon te spoelen. Troep die in de kuip achterblijft haal ik dan weg met de waterstofzuiger.

          Ik heb ook lichte hooikoorts. De wasmiddelen afdeling in de supermarkt doet me niezen. Vroeger heb ik wel wasverzachter gebruikt. Maar gewoon schoon bevalt me beter. Leer was ik met koud water en wasverzachter in plaats van zeep. Daarvoor gebruik ik het nog wel. Waarschijnlijk blijft ook jouw machine goed schoon omdat je geen wasverzachter gebruikt.

          De wasdroger gebruik ik eigenlijk in plaats van een strijkbout. Een paar minuutjes in de droger waait de kreukels uit de was. Daarna ophangen om echt te drogen. Strijken hoeft dan niet meer en dat scheelt weer veel elektra. Liefst hang ik de was buiten, maar dat gaat nu tijdelijk niet. Binnen ophangen is in mijn huis onhandig. De verhuurder heeft een aantal klapramen vervangen voor ramen die niet open kunnen. Die waren goedkoper, maar er kan sindsdien slecht geventileerd worden. Een verhuurder is vrij om dit soort verslechteringen aan te brengen.

          Like

          1. Ik draag graag katoen, wat ik strijk. Maar binnen een kwartiertje is dat gepiept. Verbruikt 0,07kWh per week = 3,5kWh per jaar. Er zijn wasdrogers die dat jaarverbruik er in 1 beurt doorjassen. Daar komt dan nog afschrijving voor zo’n apparaat bij. Mijn 750w strijkijzer is inmiddels 35 jaar of ouder.

            Like

            1. Ik ben niet goed in overhemden strijken, maar ik draag ze ook niet, dus dat is geen probleem. Mijn nieuw gekochte strijkbout is weinig gebruikt. Jaren geleden kostte die het zelfde als later mijn huidige tweedehands gekochte wasdroger. Ongeveer 2 of 3 tientjes. Dus afschrijven gaat niet met grote bedragen.

              Like

  2. AEG Turnamat (weet niet meer welke letters) combinatie. Ik heb er jaren een gehad, een fantastisch ding. Hij hij ging maar een jaar of zes mee maar had voor driedubbel gedraaid, of meer. Zo goed als dagelijks de ene trommel na de andere, voor zeven personen.
    Daarna kochten we een volautomaat die minder ruimte in beslag nam. De allergoedkoopste Zanussi, toch goed genoeg. Na een jaar of vijf een andere.
    Nu heb ik een Haier, ook goedkoop en voor één persoon voldoet hij prima. Het 15 minutenprogramma gebruik ik het meest.
    Ik an het niet over mijn hart verkrijgen om een groot bedrag neer te legen voor een beetje wasgoed.

    Geliked door 1 persoon

    1. Die Turnamat machines waren wel duur maar gingen lang mee. Gaan lang mee moet ik zeggen, want die van mij doet het nog steeds goed, die van buurman deed het ook prima en hoewel ze al lange tijd niet meer nieuw te koop zijn worden ze nog steeds tweedehands aangeboden. En dan zijn ze weer goedkoop. Het prettige van mijn machine en de andere Turnamats die ik heb gebruikt, is dat je bijna onbeperkte vrijheid hebt om een wasprogramma naar eigen keuze te programmeren. Kortdurend wasje, langdurig wasje, extra lange programma´s, temperatuur, hoge en lage waterstand, het kan allemaal. En ze wassen ook gewoon goed schoon.

      Een bedrijf in de buurt verhuurde wasmachines. Dat waren altijd die Turnamat machines, omdat ze tot in de eeuwigheid te repareren zijn. Vroeger met nieuwe onderdelen, maar een bedrijf dat er meerdere heeft, die kan natuurlijk onderdelen uit de ene machine overzetten naar de andere. De machine is 90 x 50 cm groot en je kunt er geen droger bovenop zetten. Dus de ruimte is wel een bezwaar. De wieltjes onder de machine zijn dan wel weer handig. Makkelijk te verplaatsen.

      Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s